Doç. Dr. ALPER AKSOY
Burtom Konur Cerrahi Tıp Merkezi Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Uzmanı
Burtom Konur Cerrahi Tıp Merkezi Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Uzmanı Doç. Dr. Alper Aksoy, el yaralanmalarında acil müdahalenin önemini hospitalmanager’a anlattı.
Parmak ucundan başlayıp omuza kadar olan bölgedeki cilt, cilt altı, kas, tendon (kas kirişi), sinir, damar, eklem ve kemik ile ilgili her türlü yaralanma, hastalıklar ve sorunlar El Cerrahisinin temel konularını oluşturmaktadır. Sadece travma değil aynı zamanda da hastalıklar olarak da el, el bileği ve üst koldaki doğuştan olan her türlü eksiklikler, bozukluklar ve yapışıklıklar; yine doğum sırasında oluşan travmaya bağlı gelişen felçler, romatizmal hastalıklar, enfeksiyonlar, tümörler, geçirilmiş travma sonrası el ve el bileğinde oluşan sekellerin giderilmesi (bir kaza sonucu kesilen sinire bağlı gelişmiş felçler veya dolaşım bozukluğuna bağlı oluşmuş fonksiyon kayıpları, kötü veya yanlış kaynamış kırık ve çıkıkların düzeltilmesi, yanık sonrası zaman içinde oluşmuş deformiteler, enfeksiyon harici çeşitli tırnak bozuklukları vb.) sayılabilir.
Ülkemizde halen iş kazaları, trafik kazaları ve ev kazalarına bağlı el yaralanmaları en önemli yeri tutmaktadır. El yaralanmalarının büyük çoğunluğu genç ve çalışan kesimde (20-64 yaş arasında) yer alan popülasyonda görülmektedir. Son dönemde işçi sağlığı ve güvenliği ile ilgili tedbirlerin arttırılması el yaralanmalarının önlenmesinde önemli bir basamaktır. El yaralanmaları kendi içinde incelendiğinde en yüksek oran parmak yaralanmalarında olduğu gösterilmiştir. Yaralanmaya etkin ve erken müdahale hem hastanın iyileşme periyodunu kısaltacak hem de hastanın hayata ve işe dönüşünü hızlandıracaktır.
Yaralanmaların gerçekleştiği durumda hastaya ilk müdahaleden tedavi olacağı kuruma transferi arasındaki süre önemlidir. Genelde basit yaralanmalar revir ve acil servislerde tedavi edilebilir. Genel hastanelerde acil hasta yoğunluğu ve uzun bekleme süreleri gerek hasta gerekse hasta yakınlarında strese yol açmaktadır. Uzuv kopmalarında ise hasta tedavisinin teknik olarak yeterli ve donanımlı ekipler olan hastaneye sevki gerçekleştirilmelidir. Zaman değerlidir. El Cerrahisi operasyonlarının uzun ameliyat süreleri ve mikrocerrahi gerektirmesi nedeniyle ekip çalışması elzemdir. Bu yüzden el yaralanmalarının tedavisinde hastaların mikrocerrahi yapan merkezlere transferi hayati önem taşımaktadır. En yaygın yaralanma çeşidi parmak yaralanmalarıdır. Bunlardan en ciddi olanı ise parmak kopmasıdır. Kopan parçanın hasta ile birlikte getirilmesi ve getirirken de uygun şekilde korunması gerekir.
El Cerrahisi yapılan hastalarda operasyondan sonra rehabilitasyon önemlidir. El rehabilitasyonu el yaralanmalarının tedavisinde olmazsa olmazdır. Fizik tedavi ve rehabilitasyon sayesinde hastalara doğru zamanda ve uygun şartlarda fizyoterapistler eşliğinde rehabilitasyon yapılmalıdır. Bu sayede ameliyatın başarısı ile birlikte fonksiyonel başarıda da önemli sonuçlar elde edilmektedir. Rehabilitasyonun El Cerrahisi yapılan merkezde yapılması cerrahın ve fizyoterapistin ortak çalışmasına imkân vermektedir. Bu da hastaların tedavisini daha etkin ve kısa sürede yapılmasını sağlamaktadır.
Tedavi kapsamının genişliği nedeniyle El Cerrahisi de multidisipliner çalışma ortamı gerektirmektedir. Plastik Cerrahi, Ortopedi, Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon bölümlerinin bir ekip olarak çalışması durumunda hastalar açısından daha iyi sonuçlar alınabilmektedir.