Prof. Dr. OĞUZ OKAN KARAEMİNOĞULLARI
Bayındır Sağlık Grubu Tıbbi Direktörü ve Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı
Bayındır Sağlık Grubu Tıbbi Direktörü ve Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Prof. Dr. Oğuz Okan Karaeminoğulları, Ortopedi ve Travmatoloji alanında verdikleri hizmetleri hospitalmanager’a anlattı.
H.M: Departmanınızı kısaca tanıyabilir miyiz?
O.K: Bayındır Sağlık Grubu Ortopedi ve Travmatolji Bölümü, deneyimli hekim kadrosu ve teknolojik altyapısı ile Ankara’da Bayındır Hastanesi Söğütözü ve Bayındır Hastanesi Kavaklıdere, İstanbul’da Bayındır İçerenköy Hastanemizde hizmet vermektedir. Kurulduğu günden bu yana hasta memnuniyeti odaklı, etik ve deontolojik tıbbi uygulamaları misyon edinen Bayındır Sağlık Grubu’nun prensiplerine uygun olarak Ortopedi ve Travmatoloji Bölümü’nde bilim ve teknolojideki son gelişmeler ışığında modern ve güncel tedavi yöntemleri hastalarımıza uygulanmaktadır.
H.M: Ağırlıklı olarak hangi ortopedi ameliyatları gerçekleştiriliyor? Robotik cerrahi yapılıyor mu?
O.K: Ağırlıklı olarak omuz, diz ve kalça protezi uygulamaları olarak bilinen artroplasti, omurga, endoskopik disk cerrahisi başta olmak üzere minimal invaziv omurga işlemleri, el cerrahisi, kapalı eklem cerrahisi olarak bilinen artroskopi ve travmatoloji ameliyatları gerçekleştirilmektedir. Bunların yanında dünyada her geçen gün daha da yaygınlaşan robotik teknoloji uygulamalarına paralel olarak robotik protez cerrahisi ameliyatları yapılmaktadır.
H.M: Diz ve kalça protezinde robotik cerrahinin, klasik yöntemden farkları, avantajları nelerdir?
O.K: Robotik ve klasik protez cerrahisinde temel uygulama aynıdır. Her iki cerrahide de hastanın hasarlanmış diz ya da kalça eklemi, protez ile değiştirilmektedir. Robotik cerrahide ameliyat öncesi planlama için hastaya bilgisayarlı tomografi çekilmesi gerekir. Robotik cerrahi, ameliyatın en hassas şekilde yapılmasını sağlar. Ameliyat sonrası takipte ise robotik cerrahi ile klasik cerrahinin farkı yoktur. Protezlerin zaman içinde aşınma ve gevşeme gibi doğal süreçleri vardır. Robotik protez cerrahisinin en büyük avantajı protezin en ideal pozisyonda yerleştirilebilmesiyle protezlerde ortaya çıkabilecek aşınma ve gevşemenin olabildiğince ötelenmesidir. Diğer bir ifade ile protez ömrü uzamaktadır. Bugüne kadar ki gözlemlerimiz ve tecrübemiz robotik cerrahi uyguladığımız hastalarımızın ameliyat sonrası daha az ağrı hissettiği, hastanede kalış ve iyileşme sürelerinin daha da kısaldığı yönündedir.
H.M: Robotik cerrahi öncesi planlama nasıl yapılıyor?
O.K: Robotik cerrahi için yapılan hazırlıklar, standart protez cerrahisine göre bir miktar daha kapsamlı olduğundan ameliyathanede geçen süre daha uzundur. Tecrübeli cerrah ve ameliyathane personeli sayesinde robotik cerrahide, robotsuz protez ameliyatlarına göre süre yaklaşık 15-30 dakika uzamaktadır. Bu da diz protezi için yaklaşık 1,5 saat, kalça protezi için ise 1,5-2 saat anlamına gelmektedir.
Robotik diz ya da kalça cerrahisi planlanan hastalarda, ameliyattan önce hastanın her iki bacağının (kalça protezi için leğen kemiğini de dahil edecek şekilde) bilgisayarlı tomografisi çekilir ve özel yazılım sayesinde bacağın üç boyutlu bir modeli oluşturulur. Bu model üzerinden kemik kesileri, protez boyutu ve yerleşimi ile ilgili bir plan oluşturulur. Ortopedi uzmanının son gözden geçirmesi sonrasında plan robota yüklenir.
H.M: Robotik diz ve kalça protezi nasıl yapılıyor?
O.K: Robotik eklem cerrahisi, özel havalandırma sistemi içeren ameliyathane odalarında gerçekleştirilir. Ameliyat bölgesi su geçirmeyecek şekilde örtülür. Robot, uygun ve özel steril örtüler ile hazırlanılır. Robotik diz protezi ameliyatında diz eklemine ulaşmak için uygun açılım yapılır. Bu aşamada, robotun diz çevresinin kemikleri tanıyabilmesi için uygun kızılötesi yansıtıcılar yerleştirilir. Bu şekilde ameliyat sırasında kemik kesileri ve bağ dengesi hakkında cerraha bilgi verilir. Eklem açılımı yapıldıktan sonra uyluk ve kaval kemiğinde 64 farklı nokta belirlenerek diz eklemi robota tanıtılır. İlk bağ dengelemesi yapıldıktan sonra robotik kol yardımıyla kemik kesileri aşamasına geçilir. Cerrah, bu sırada tüm işlemi ekrandan takip edebilir. Kesi sırasında plan dışına çıkma eğilimi olduğunda robot çalışmayı durdurur ve sesli ve görsel uyarı verir. Bu sayede kesiler 1 milimetre ve 1 derece hassasiyetle tamamlanır. Uygun kemik kesilerinin ardından deneme protezleri ile diz eklem hareket açıklığı, bağ dengesi ve diz kapağı hareketi hakkında bilgi edinilir ve gerekirse küçük düzeltmeler yapılır. Nihai protez kararı verildikten sonra protezler, kemiğe çimentolu olarak yerleştirilir. Çimento sertleşme süresinin ardından son kez robot ile bağ dengesi ve hareket açıklığı hakkında bilgi edinilir. Robotik yansıtıcılar çıkarılır ve kesiler kapatılır.
Robotik kalça protezi ameliyatında ise aynı hazırlıklar sonrasında önce leğen ve uyluk kemiklerine, robotun kemikleri tanıyabilmesi için kızılötesi yansıtıcılar yerleştirilir. Uygun cerrahi açılım yapıldıktan sonra, kalça ekleminde 50’den fazla nokta robota tanıtılarak, eklem bilgileri robota 3 boyutlu bir şekilde iletilir. Bacaklar arasında uzunluk farkı milimetrik olarak hesaplanır. Protez parçalarının uygun bir şekilde yerleşimine karar verildikten sonra kalça eklemi yerinden çıkarılır. Boyun kesisi robotun uygun gördüğü seviyeden yapıldıktan sonra uyluk kemiğinin kesilen parçası yerinden çıkarılır. Uyluk kemiği içine çapı giderek artan şekilde oyucular yerleştirilir. Robot bu sırada oyucuların uygun açıda yerleştirilmesini kontrol eder. Sıkışmanın sağlanmasının ardından deneme protezi yerleştirilir. Bundan sonra leğen kemiğinde kalça ekleminin yuva kısmına geçilir. Robotik kol yardımıyla uygun açıda ve derinlikte leğen kemiğindeki eklem yuvasına oyma işlemi yapılır. Oyma işlemi tamamlandıktan sonra deneme protezleri yerleştirilerek kalça eklem hareket açıklığı ve bacak boyu hakkında robot tarafından iletilen bilgiler değerlendirilir. Kalıcı protez yerleştirildikten sonra robot yardımıyla son bir kez hareket açıklığı, bacak boyu ve yumuşak doku dengesi hakkında bilgi edinilir. Robotik yansıtıcılar çıkarılır ve kesiler kapatılır.
H.M: Cerrahi sonrası fizik tedavi ve rehabilitasyon hizmetlerinizden bahseder misiniz?
O.K: Fizik tedavi ve rehabilitasyon, uyguladığımız cerrahi işlemler sonrasında çoğu zaman tedaviyi destekleyen en önemli bileşenlerdir. Özellikle eklem cerrahisi ameliyatlarından sonra hastalarımıza genel ve tıbbi durumlarının izin verdiği en erken sürede bu uygulamalar başlatılmaktadır. Uzun yıllardır iş birliği içinde çalıştığımız fizyoterapistlerimiz eşliğinde hastalarımıza yürüme eğitimi ve fonksiyonel rehabilitasyonlar uygulanır ve hastanede kalış süresi boyunca bu tedaviler devam ettirilir. Taburculuk aşamasında hastalara ev egzersiz programları mutlaka verilir.
H.M: Hastalarınızın sizi tercih etmelerindeki belirleyici sebeplerin neler olduğunu düşünüyorsunuz?
O.K: Cerrahi tedavilerde tedaviyi öneren, planlayan ve uygulayan bizleriz. Ancak hastalarımızın ameliyat öncesi en ince ayrıntılarına kadar sistemik muayenelerinin ve gerekli tetkiklerinin yapılması gerekir. Ayrıca hastaya en uygun anestezi tekniğinin tespit edilip uygulanması, ameliyat sonrasında takip ve özellikle ağrı kontrolü açısından sürekli gözlem altında tutulması şarttır. Uygun fizik tedavi ve rehabilitasyon uygulamaları ve modern tedavi kılavuzları eşliğinde multidisipliner yaklaşımlarla yapılan cerrahi öncesi, sırası ve sonrası hasta bakım ve tedavi planlaması hastalarımızın güven içinde bizlere başvurmalarındaki en önemli faktörlerden biridir. Bununla birlikte mesleki ve cerrahi deneyimimiz ile ekip anlayışımız, uyumumuz, günümüzün teknolojik ve modern cerrahi malzemelerine, ekipmanlarına rahatlıkla ulaşabilmemiz, kurumsal misyon ve vizyon ile paralel olan çalışma prensiplerimiz hastalarımızın bizi tercih sebepleridir.